యూపీఐ ఫికర్ డిజిటల్ చెల్లింపుల్లో మలుపు

చెల్లింపులు ఇక ఉచితం కాదా?
లోక్‌సభలో బిల్లు ఆమోదంతో రగడ.

దేశంలో కోట్లాది మంది ప్రతిరోజూ వినియోగిస్తున్న యూపీఐ చెల్లింపులపై కీలక మార్పులకు దారితీసే బిల్లును లోక్‌సభ ఆమోదించింది. పేమెంట్ అండ్ సెటిల్‌మెంట్ సిస్టమ్స్ చట్టం-2007లో సవరణ చేస్తూ కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకొచ్చిన బిల్లుకు ఆమోదం లభించింది. ఇప్పటివరకు చట్టం ప్రకారం యూపీఐ, ఇతర నిర్దిష్ట డిజిటల్ చెల్లింపులపై బ్యాంకులు, చెల్లింపు సేవల సంస్థలు ఎలాంటి ఛార్జీలు వసూలు చేయడానికి వీల్లేదు. ఇప్పుడు ఆ నిబంధనను సవరించి, భవిష్యత్తులో ఏ డిజిటల్ చెల్లింపు విధానాలకు ఛార్జీలు అనుమతించాలన్నది కేంద్ర ప్రభుత్వం నోటిఫికేషన్ ద్వారా నిర్ణయించే అధికారాన్ని పొందింది. అంటే వెంటనే యూపీఐపై ఛార్జీలు అమల్లోకి రావడం కాదు. అవసరమని భావిస్తే ప్రభుత్వం తర్వాత నోటిఫికేషన్ జారీ చేసి బ్యాంకులు, సేవల సంస్థలకు ఛార్జీలు విధించే అవకాశం కల్పించవచ్చు.

బ్యాంకులు ఎందుకు ఛార్జీలు కోరుతున్నాయి?

యూపీఐ లావాదేవీలు ప్రజలకు ఉచితంగా కనిపిస్తున్నా, వాటిని నిర్వహించడానికి భారీ ఖర్చు అవుతోందని బ్యాంకులు, పేమెంట్ సర్వీస్ ప్రొవైడర్లు చెబుతున్నారు. ప్రతి లావాదేవీ వెనుక సర్వర్లు, సైబర్ భద్రత, సాంకేతిక నిర్వహణ, నెట్‌వర్క్ నిర్వహణ, మోసాల నివారణ వంటి అంశాలకు భారీ పెట్టుబడులు అవసరమవుతున్నాయని వాదిస్తున్నారు. ప్రస్తుతం ఈ ఖర్చులో పెద్ద భాగాన్ని ప్రభుత్వ ప్రోత్సాహకాలు, బ్యాంకులే భరిస్తున్నాయి. యూపీఐ వినియోగం రోజురోజుకూ పెరుగుతుండటంతో ఈ వ్యవస్థను దీర్ఘకాలం కొనసాగించాలంటే స్థిరమైన ఆదాయ వనరు అవసరమని బ్యాంకులు చాలా కాలంగా కేంద్రాన్ని కోరుతున్నాయి. ఇతర డిజిటల్ చెల్లింపులైన ఆర్‌టీజీఎస్, నెఫ్ట్ వంటి సేవలకు ఇప్పటికే ఛార్జీలు ఉన్నాయని, యూపీఐ ఒక్కటే పూర్తిగా ఉచితంగా కొనసాగుతోందని బ్యాంకింగ్ రంగం పేర్కొంటోంది.

ప్రజలకు ఎలాంటి ప్రభావం ఉండొచ్చు?

ప్రస్తుతం ప్రజలు యూపీఐ ద్వారా రూ.10 పంపినా, రూ.10 లక్షలు పంపినా ఎలాంటి ఛార్జీ చెల్లించడం లేదు. భవిష్యత్తులో ప్రభుత్వం నోటిఫికేషన్ జారీ చేస్తే చిన్న మొత్తంలో అయినా ప్రతి లావాదేవీపై ఛార్జీ పడే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా చిన్న వ్యాపారులు, కిరాణా దుకాణాలు, టీ స్టాళ్లు, ఆటో డ్రైవర్లు, చిన్న వ్యాపార లావాదేవీలు ఎక్కువగా యూపీఐపై ఆధారపడుతున్నాయి. అలాంటి సందర్భాల్లో వ్యాపారి చెల్లించాలా, వినియోగదారుడే భరించాలా అనే అంశాన్ని ప్రభుత్వం తర్వాత నిర్ణయిస్తుంది. ఛార్జీలు అమల్లోకి వస్తే కొన్ని వ్యాపారులు ఆ భారాన్ని వినియోగదారులపై మోపే అవకాశం ఉందని ఆర్థిక నిపుణులు చెబుతున్నారు. దీంతో డిజిటల్ చెల్లింపుల వినియోగం కొంత తగ్గే అవకాశం కూడా ఉందని అభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.

విపక్షాల అభ్యంతరం ఏంటి?

ఈ బిల్లును లోక్‌సభలో చర్చ లేకుండానే వాయిస్ ఓటుతో ఆమోదించడాన్ని విపక్షాలు తీవ్రంగా తప్పుబడుతున్నాయి. దేశంలో అత్యధిక మంది ఉపయోగించే యూపీఐ వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపే అంశాన్ని సమగ్ర చర్చ లేకుండా ఆమోదించడం సరికాదని విమర్శిస్తున్నాయి. డిజిటల్ ఇండియాను ప్రోత్సహించిన ప్రభుత్వం ఇప్పుడు అదే సేవపై ఛార్జీలకు చట్టపరమైన మార్గం కల్పిస్తోందని ఆరోపిస్తున్నాయి. ఉచిత డిజిటల్ చెల్లింపులు సామాన్య ప్రజలకు, చిన్న వ్యాపారులకు పెద్ద ఊరటనిచ్చాయని, ఇప్పుడు ఆ ప్రయోజనానికి భంగం కలిగే అవకాశం ఉందని ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. ఒకసారి చట్టం మారితే భవిష్యత్తులో ప్రభుత్వం ఎప్పుడైనా నోటిఫికేషన్ జారీ చేసి ఛార్జీలు అమలు చేసే అవకాశం ఉండటమే ప్రధాన అభ్యంతరంగా చెబుతున్నాయి.

ఇప్పుడే ఛార్జీలు మొదలవుతాయా?

ఈ బిల్లుతో యూపీఐపై వెంటనే ఛార్జీలు అమల్లోకి రావు. ప్రస్తుతం యూపీఐ లావాదేవీలు యథావిధిగా ఉచితంగానే కొనసాగుతాయి. అయితే భవిష్యత్తులో పరిస్థితులను బట్టి కేంద్ర ప్రభుత్వం నోటిఫికేషన్ జారీ చేస్తే బ్యాంకులు, చెల్లింపు సేవల సంస్థలు మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ (ఎండీఆర్) లేదా ఇతర సేవా రుసుములు వసూలు చేసే అవకాశం ఉంటుంది. అంటే ఈ బిల్లు ఛార్జీలు విధించడం కాదు, ఛార్జీలు విధించేందుకు చట్టపరమైన అధికారం ప్రభుత్వానికి ఇవ్వడం. అందుకే ఈ నిర్ణయం దేశవ్యాప్తంగా పెద్ద చర్చకు దారితీసింది. సామాన్య ప్రజలపై అదనపు భారం పడుతుందా, లేక డిజిటల్ చెల్లింపు వ్యవస్థను బలోపేతం చేయడానికే ఈ మార్పా అన్నది భవిష్యత్తులో ప్రభుత్వం తీసుకునే నిర్ణయాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

#UPI #DigitalPayments #UPICharges #PaymentAndSettlementSystemsAct #DigitalIndia #OnlinePayments #RBI #BankingNews #Fintech #UPINews #CashlessEconomy #MobilePayments #IndiaEconomy #LokSabha #DigitalTransaction